Kütüphanecilerden şiddete karşı çağrı: ‘Çözüm bilgi ve empatide’
Son Güncelleme: 16 Nisan 2026 – 22:19
Türk Kütüphaneciler Derneği, eğitim kurumlarında artan şiddete dikkat çekerek toplumsal iyileşmeye ihtiyaç olduğunu ve kütüphanelerin empati, eleştirel düşünce ve toplumsal dayanışmayı güçlendirmek için daha etkin kullanılmasını istedi.
Türk Kütüphaneciler Derneği İstanbul Şubesi, son dönemde eğitim kurumlarında artan şiddet olaylarına ilişkin bir basın açıklaması yayımlayarak kütüphanelerin toplumsal iyileşmedeki rolüne dikkat çekti. Açıklamada, öğretmenleri ve öğrencileri hedef alan şiddet vakalarının “derin bir endişe ve üzüntüyle” takip edildiği belirtilirken, okul ortamına yansıyan şiddetin yalnızca bir güvenlik sorunu olmadığı, aynı zamanda toplumsal bir iyileşme ihtiyacının göstergesi olduğu vurgulandı.
HOŞGÖRÜ, ELEŞTİREL DÜŞÜNCE VE BİRLİKTE YAŞAMA KÜLTÜRÜ
Dernek, şiddetin “cehalet ve iletişimsizliğin boşluk bulduğu yerde yeşerdiğini” ifade ederek, bu boşluğu dolduracak en güçlü araçlardan birinin kütüphaneler olduğunu kaydetti. Açıklamada kütüphaneler, yalnızca kitapların bulunduğu alanlar değil; hoşgörü, eleştirel düşünce ve birlikte yaşama kültürünün inşa edildiği “güvenli limanlar” olarak tanımlandı.
Kütüphanelerin toplumsal şiddetin azaltılmasında oynayabileceği role de dikkat çekilen açıklamada, özellikle çocuk ve gençlerin empati becerilerinin geliştirilmesinde kütüphanecilerin önemli bir işlev üstlendiği belirtilirken “bibliyoterapi” yöntemleri ve nitelikli yayınlar aracılığıyla bireylerin farklı yaşam deneyimlerini anlama kapasitesinin arttığı, bunun da şiddetin önlenmesinde etkili olduğu ifade edildi.
GENÇLER İÇİN ‘ÜÇÜNCÜ MEKÂN’ İŞLEVİ
Ayrıca kütüphanelerin gençler için “üçüncü mekân” işlevi gördüğü, bireylerin yargılanmadan var olabildiği sosyal alanlar sunduğu vurgulandı. Bu tür alanların aidiyet duygusunu güçlendirdiği ve gençleri şiddet yerine toplumsal üretime yönlendirdiği kaydedildi.
Açıklamada, bilgi okuryazarlığının da şiddetle mücadelede kritik bir araç olduğu belirtilerek, kütüphanecilerin gençleri dezenformasyon ve nefret söylemine karşı bilinçlendirdiği, eleştirel düşünme becerisi kazandırdığı ifade edildi. Bunun yanı sıra kütüphanelerin sunduğu ücretsiz erişim olanaklarıyla fırsat eşitliğine katkı sağladığı ve sosyal adaletin güçlenmesine destek olduğu dile getirildi.
Dernek, yerel yönetimler, eğitimciler ve karar vericilere çağrıda bulunarak kütüphanelerin “sosyal iyileşme merkezleri” olarak daha etkin kullanılması gerektiğini belirtti. Okul kütüphanelerinin yeniden canlandırılması ve kütüphanecilerin toplumsal rehberlik rolünün desteklenmesi talep edildi.
Açıklamanın sonunda, “kütüphanesi zengin, kütüphanecisi aktif olan bir toplumda kaba kuvvetin yerini kelimelerin, öfkenin yerini diyalogun alacağı” vurgulanarak, eğitim camiasıyla dayanışma mesajı verildi.