GÖKYÜZÜ DEPREMİ (SKYQUAKE) NEDİR? ATMOSFERDEN GELEN GİZEMLİ PATLAMA SESLERİ
Son Güncelleme: 30 Nisan 2026 – 20:39
Dünyanın dört bir yanından bildirilen ve belirgin bir fiziksel kaynağı olmayan o şiddetli patlama sesleri, bilim dünyasında “gökyüzü depremi” olarak adlandırılıyor. Uzaklardan gelen bu devasa gürültüler, herhangi bir gök gürültüsü veya araç egzozu gibi bariz bir neden olmaksızın duyulabiliyor ve yüzyıllardır insanlığı hem korkutuyor hem de meraklandırıyor.
Yerel İsimler ve Küresel Ölçek
Bu gizemli olaylar sadece belli bir bölgeye özgü kalmayıp dünyanın pek çok noktasında farklı isimlerle anılıyor. Örneğin, New York eyaletindeki Seneca Gölü çevresinde duyulan sesler yerel halk tarafından “Seneca silahları” olarak bilinirken, Belçika’da bu duruma “mistpoeffers” deniliyor. Japonya’da ise bu gürültüler, kelime anlamıyla “denizden gelen feryatlar” olan “uminari” terimiyle ifade ediliyor.
Bilimsel Teoriler ve Çözülemeyen Gizem
Araştırmacılar, bu sesleri açıklamak için güneş patlamalarından sığ depremlere, su altı mağaralarının çökmesinden çığlara kadar pek çok farklı mekanizma öne sürdüler. Bazı uzmanlar bu seslerin askeri uçakların sonik patlamaları olduğuna inansa da, bu teori gökyüzü depremlerine dair yüzyıllar öncesine dayanan tarihsel kayıtları açıklamakta yetersiz kalıyor. Öne çıkan en güçlü tahminlerden biri, “bolit” adı verilen ve atmosferde parçalanarak patlayan meteor türleridir; bu patlamalar bulut tabakasının üzerinde gerçekleştiğinde ses geniş bir alana yayılarak şiddetlenebiliyor. Bir diğer alternatif açıklama ise göl tortularından yüzeye kaçan gazlar olsa da, bu durum su kütlelerinden uzak kurak bölgelerdeki raporları karşılamıyor. 2020 yılında yapılan sismik araştırmalar, bu seslerin yer sarsıntılarıyla eş zamanlı olmadığını ve kaynağın muhtemelen atmosferik olduğunu ortaya koysa da, kesin neden hâlâ gizemini korumaya devam ediyor.
Kaynak: Evrim Ağacı

