700 KİLOMETRELİK YOLU KENDİ BAŞLARINA AŞARAK KITA DEĞİŞTİRMİŞLER

Panama’daki Antik Mezarlarda Keşfedilen Gizemli Yeşil Taşların Gelişmiş Teknolojik Yöntemlerle Yapılan Analizleri Tamamlandı; Taşların Kolombiya Kökenli Gerçek Zümrütler Olduğu Ve 700 Kilometrelik Bir Ticaret Ağıyla Taşındığı Bilimsel Olarak Kanıtlandı

Arkeoloji ve antropoloji dünyasında Amerika kıtasının sömürge öncesi dönemine dair ezberleri bozan çok önemli bir keşfe imza atıldı. Bilim insanları, Panama sınırları içerisinde yer alan antik mezarlarda uzun süre önce gün yüzüne çıkarılan gizemli yeşil taşlar üzerindeki detaylı laboratuvar incelemelerini nihayete erdirdi. Latin American Antiquity adlı prestijli bilimsel dergide yayımlanan güncel araştırmanın çarpıcı sonuçlarına göre, Milattan Sonra 800 ila 1000 yılları arasına tarihlenen bu kristallerin Kolombiya kökenli gerçek zümrütler olduğu bilimsel olarak teyit edildi. Panama’nın meşhur Gran Cocle bölgesindeki El Cano ve Sitio Conte arkeolojik sit alanlarında gerçekleştirilen kazılarda; göz alıcı altın süslemeler, pirit aynalar ve nesli tükenmiş devasa köpekbalığı türü olan megalodon dişleriyle bir arada bulunan bu taşlar, geçmişin saklı ticaret yollarına dair paha biçilemez ipuçları sunuyor.

X-Işını Analizleri Ve 700 Kilometrelik Zincirleme Ticaret

Antik mezarlardan çıkarılan nadide taşların kökenini tam olarak belirleyebilmek adına moleküler düzeyde son derece hassas laboratuvar teknikleri kullanıldı. Bilim heyeti tarafından gerçekleştirilen X-ışını floresansı ve kızılötesi spektroskopi yöntemleriyle yapılan kimyasal analizler sonucunda, zümrütlerin mineral ve element yapısının Kolombiya’da yer alan dünyaca ünlü “Batı Zümrüt Kuşağı” ve “Chivor” maden yataklarıyla kusursuz bir biçimde uyum sağladığı saptandı.

Bu somut veri, değerli taşların ilk kez madenden çıkarıldıktan sonra coğrafi engelleri aşarak yaklaşık 700 kilometrelik devasa bir mesafe katettiğini ve bu uzun yolculuğun ardından Panama topraklarına ulaştığını açıkça ortaya koyuyor. Araştırmayı yürüten uzmanlar, bu kıtalararası hareketliliğin günümüzdeki gibi doğrudan bir alım-satım ya da tek bir tüccarın seyahati şeklinde gerçekleşmediğini belirtiyor. Ticaretin, “zincirleme değişim” adı verilen özel bir yöntemle, bölgedeki yerel topluluktan bir diğer topluluğa aktarılarak kademeli bir biçimde sağlandığı ifade ediliyor. Ortaya çıkarılan bu tarihi bulgu, sömürge öncesi Amerika kıtası coğrafyasında zümrüt ticaretine dair şimdiye kadar arkeolojik olarak kanıtlanmış en kuzeydeki nokta olarak kayıtlara geçmeyi başardı.

Elitlerin Sembolik Dünyası Ve Gizemli Kayboluş

Yapılan detaylı morfolojik incelemeler, Kolombiya’dan yola çıkan zümrütlerin bir kısmının Panama coğrafyasına halihazırda işlenmiş ve son şekli verilmiş olarak ulaştığını gösteriyor. Buna karşın taşların bir diğer kısmının ise Panama’daki yerel Cocle zanaatkarları tarafından bizzat işlenmeye çalışıldığı anlaşıldı. Bazı zümrüt kristallerinin üzerinde tespit edilen başarısız delme girişimleri, mikro çatlaklar ve kırılma izleri, antik dönemin yerel ustalarının oldukça hassas ve kırılgan bir yapısı olan bu kıymetli kristaller üzerinde çalışırken zorlandığını açıkça kanıtlıyor. İşleme esnasında hasar görmüş olan taşların dahi çöpe atılmayıp büyük bir özenle törensel objelerin ve takıların üzerine monte edilerek kullanılması, bu materyalin dönemin şefleri ve elit tabakası için son derece yüksek bir sembolik ve dini değer taşıdığını gözler önüne seriyor.

Yürütülen bilimsel çalışmanın dikkat çeken ve gizemini koruyan bir diğer önemli verisi ise söz konusu zümrütlerin ve onlarla birlikte anılan diğer tüm lüks tüketim mallarının, Milattan Sonra 1000 yılı civarında bölgeden bir anda ve tamamen kaybolması oldu. Arkeologlar, bu ani kesintinin ve ticari duraksamanın, bölgedeki yerel Cocle şefliklerinin zaman içinde siyasi ve ekonomik güçlerini kaybetmesiyle, buna bağlı olarak da kıtadaki mevcut ticaret yollarının kökten değişmesiyle doğrudan ilişkili olduğunu değerlendiriyor. Araştırma ekibi, projenin bir sonraki aşamasında “en düşük maliyetli yol analizi” isimli gelişmiş bilgisayar simülasyonu yöntemini devreye sokarak, bu büyüleyici yeşil taşların Kolombiya madenlerinden Panama antik mezarlarına kadar tam olarak hangi coğrafi rotaları izlediğini ve hangi aracı duraklarda mola verdiğini net bir biçimde haritalandırmayı planlıyor.

Kaynak: Sözcü