Gençliğin “Sinsi” Ağrısı: Zona Artık Sadece Yaşlıları Değil, 20’li Yaşları Hedef Alıyor!
Son Güncelleme: 27 Şubat 2026 – 10:34
Yıllarca 60 yaş üstü bireylerin hastalığı olarak bilinen zona (gece yanığı), son 60 yılda dünya genelinde 4 kat artarak gençlerin de korkulu rüyası haline geldi. “Derime kaynar su dökülmüş gibiydi” diyen 29 yaşındaki K.T. ve eve kapanmak zorunda kalan 30 yaşındaki P.A.’nın hikayeleri, virüsün yarattığı fiziksel ve psikolojik tahribatı gözler önüne seriyor.
Suçiçeğine neden olan Varisella Zoster virüsünün (VZV), vücutta uykuya daldıktan yıllar sonra yeniden uyanmasıyla ortaya çıkan zona, artık üniversite sınavı stresi veya iş hayatının yoğun temposuyla genç yaşlarda da tetiklenebiliyor. Uzmanlar, şubat ayının son haftasında kutlanan Zona Farkındalık Haftası kapsamında, hastalığın ölümcül risklerine karşı uyarıyor.
Virüsün Vücuttaki Gizli Yolculuğu
Zona, yeni bir virüsle bulaşmaz; çocukken geçirilen suçiçeğinin bir mirasıdır.
• Uyku Hali: Suçiçeği geçtikten sonra virüs, omurilikteki duyusal sinir hücrelerine çekilir.
• Uyanış: Bağışıklık sistemi stres, uykusuzluk veya ağır enfeksiyonlarla zayıfladığında virüs sinir boyunca ilerleyerek ciltte döküntüye neden olur.
Belirtiler: Yanma, Kızarıklık ve Bıçak Saplanması
Dermatoloji Uzmanı Uzm. Dr. Selma Salman, hastalığın genellikle tek taraflı, yanıcı bir ağrı ile başladığını belirtiyor. Hastaların “kaynar su dökülmüş gibi” tarif ettiği bu ağrıları, kızarıklıklar ve gruplar halindeki su toplamaları takip ediyor.
Kritik Riskler: Körlükten Yüz Felcine
Zona sadece bir cilt döküntüsü değil, sinir sistemini doğrudan etkileyen bir enfeksiyondur:
• Yüz Bölgesi: Göz içini tutarsa körlüğe, yüz sinirlerini etkilerse yüz felcine neden olabilir.
• Bağışıklığı Düşük Bireyler: Kanser veya HIV hastalarında tüm vücuda yayılarak ölümcül sonuçlar doğurabilir.
• Postherpetik Nevralji: Döküntüler geçse de aylarca sürebilen şiddetli sinir ağrıları hastaların yaşam kalitesini düşürür.
Bulaşma ve Tedavi: Temas Önemli Bir Faktör
Zona, suçiçeği gibi solunum yoluyla bulaşmaz ancak su toplamalarına doğrudan temas, virüsün suçiçeği geçirmemiş kişilere bulaşmasına neden olabilir. Tedavide;
• Antiviral Haplar: Virüsün çoğalmasını durdurmak için.
• Ağrı Kesiciler: Şiddetli sinir ağrılarını kontrol altına almak için.
• Aşı: 50 yaş üzeri bireylerde ve risk altındaki gençlerde 2 doz aşı ile %90’ın üzerinde koruma sağlanabiliyor.
Editör Notu: Bu içerik, toplum sağlığını bilgilendirme amacıyla akademik bir çalışma kapsamında yeniden derlenmiştir.
Kaynak:https://www.hurriyet.com.tr/aile/gencleri-hedef-aliyor-olumcul-olabiliyor-derime-kaynar-su-dokulmus-gibiydi-eve-kapandim-disari-cikamadim-43115193