Alzheimer’da Kadın Riski: Vakaların Üçte İkisini Kadınlar Oluşturuyor!

Türkiye’de 600 bini aşkın kişiyi pençesine alan Alzheimer hastalığı, kadınlarda erkeklere oranla iki kat daha fazla görülüyor. Uzmanlar, menopoz dönemindeki östrojen kaybının beyin fonksiyonlarını doğrudan etkilediğini ve hastalığın belirti vermeden 20 yıl önce başladığını vurguluyor.

Tüm dünyada milyonlarca aileyi etkileyen Alzheimer vakalarında kadınların baskın olması, bilim dünyasını hormonal süreçlere odakladı. Nöroloji ve Kadın Doğum uzmanları, özellikle menopoz sürecindeki metabolik bozuklukların Alzheimer riskini tetiklediği konusunda hemfikir.

Menopoz ve Östrojen Kaybının “Beyin Sisi” Etkisi

Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. İsmail Mete İtil, östrojenin bilişsel bellek merkezlerindeki hayati rolüne dikkat çekerek şunları belirtti:

• Beyin Küçülmesi: Aynı genetik yapıya sahip bireylerde kadınların beyni, östrojen kaybı nedeniyle daha hızlı küçülme ve “beyin sisi” belirtileri gösteriyor.
• Glikoz Alımı: Östrojen eksikliği, beynin temel yakıtı olan glikoz alımını azaltarak fonksiyonel kayıplara yol açıyor.
• Hormon Tedavisi: FDA’nın güncel düzenlemeleriyle, menopozun ilk 10 yılında uygulanan hormon tedavilerinin şiddetli semptomları olan hastalarda faydalı olduğu görülüyor.

Alzheimer Belirtilerden 20 Yıl Önce Başlıyor

Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Mustafa Seçkin, hastalığın sinsi ilerleyişine karşı çarpıcı bir uyarıda bulundu:

“Alzheimer, ilk unutkanlık semptomları başlamadan 10 ila 20 yıl önce beynimizde patolojik etkilerini göstermeye başlıyor. Bu yüzden henüz hiçbir şikayet yokken nörolojik taramalara başlamak en büyük silahımızdır.”

Yeni Nesil Tarama Yöntemleri: Kandan Erken Teşhis

Hastalığın artık meme veya prostat kanseri gibi “erken evre tarama” sistemine dahil edildiğini belirten Seçkin, güncel tanı yöntemlerini şöyle sıraladı:

1. Serum Biyobelirteçleri: Hastalığı basit kan tetkikleriyle tespit etme yolunda dev adımlar atıldı.
2. Belden Sıvı Alma (BOS): %90’ın üzerinde doğruluk payıyla “altın standart” olarak geçerliliğini koruyor.
3. İleri Görüntüleme: Beyindeki amiloid ve tau proteini birikimi PET yöntemiyle artık net şekilde görülebiliyor.
4. Genetik Testler: Aile öyküsü olan riskli bireyler için hayati önem taşıyor.

Multidisipliner Yaklaşım Şart

Uzmanlar, menopoz sürecinin sadece kadın doğum uzmanıyla değil, nöroloji ve diğer branşlarla koordineli şekilde yönetilmesinin, gelecekteki Alzheimer riskini minimize etmede anahtar rol oynadığını ifade ediyor.

Editör Notu: Bu içerik, toplum sağlığını bilgilendirme amacıyla akademik bir çalışma kapsamında yeniden derlenmiştir.
Kaynak:https://www.haberturk.com/alzheimer-hastalarinin-ucte-ikisini-kadinlar-olusturuyor-haberler-3870285