3 Mart Dünya Kulak ve İşitme Günü: İşitme Kaybı Sadece Bir Duyunun Değil, Hayatın Kaybıdır!

Dünya genelinde 1,5 milyardan fazla insan işitme zorluğu yaşarken, müdahale edilmeyen işitme kaybının küresel ekonomiye yıllık maliyeti 960 milyar dolara ulaştı. 3 Mart Dünya Kulak ve İşitme Günü’nde uzmanlar, “idare ederim” yaklaşımının sosyal izolasyon ve bilişsel gerilemeyi tetiklediği uyarısında bulunarak erken teşhisin hayati önemini vurguluyor.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Türkiye Odyologlar ve Konuşma Bozuklukları Uzmanları Derneği (TOKSUD), işitme sağlığını bireysel bir ihtiyaçtan öte, sürdürülebilir bir toplumun temel taşı olarak tanımlıyor. Günümüzde her 5 kişiden 1’inde görülen işitme kaybının, 2050 yılına gelindiğinde her 4 kişiden 1’ini etkileyecek kadar yaygınlaşacağı öngörülüyor.

Ekonomik ve Sosyal Maliyet: 960 Milyar Dolar

DSÖ’nün yayınladığı “World Report on Hearing” raporuna göre, işitme kaybına zamanında müdahale edilmemesi; öğrenme güçlüğü, iletişim kopuklukları ve verimlilik kaybı gibi nedenlerle küresel bütçede devasa bir delik açıyor. Sosyal izolasyonun getirdiği ruhsal çöküntü ise bu maliyetin görünmeyen ancak en ağır kısmını oluşturuyor.

Toplumsal Bariyerler Tanı Süresini Uzatıyor

TOKSUD Başkanı Prof. Dr. Meral Didem Türkyılmaz, Türkiye’de bireylerin işitme kaybını fark ettikten sonra bir uzmana başvurmasının ortalama 7 ila 10 yıl sürdüğünü belirtiyor. Bu gecikmenin arkasındaki temel nedenler ise şunlar:

• Damgalanma Korkusu: “Yaşlı” veya “hasta” algılanma endişesi.
• Estetik Kaygılar: İşitme cihazlarının görünürlüğüne dair önyargılar.
• Farkındalık Eksikliği: İşitme kaybının yavaş ilerlemesi nedeniyle durumun kanıksanması.

“İdare Ederim” Demek Beyni Yoruyor

Prof. Dr. Türkyılmaz, işitme kaybıyla yaşamayı seçmenin beyin üzerinde büyük bir bilişsel yük oluşturduğuna dikkat çekiyor. Duyulmayan sesleri anlamlandırmak için harcanan ekstra çaba, zihinsel yorgunluğu artırırken; iletişim zorlukları bireyi toplumdan kopararak yalnızlığa sürüklüyor. Oysa modern teknolojiyle desteklenen erken müdahale, bireyi yeniden hayata bağlıyor.

“Hayat Duyunca Güzel”

TOKSUD’un öncülük ettiği farkındalık çalışmaları, işitme sağlığının bütünsel sağlığın ayrılmaz bir parçası olduğunu hatırlatıyor. Uzmanlar, işitme testlerinin rutin sağlık kontrollerine dahil edilmesi gerektiğini savunurken, toplumsal önyargıları kırmanın “duyabilen bir gelecek” için ilk adım olduğunu belirtiyor.

Editör Notu: Bu içerik, toplum sağlığını bilgilendirme amacıyla akademik bir çalışma kapsamında yeniden derlenmiştir.
Kaynak:https://www.cumhuriyet.com.tr/saglik/3-mart-dunya-kulak-ve-isitme-gunu-nde-isitme-sagliginin-onemine-guclu-vurgu-2483662