HAVADAKİ MİKROPLASTİKLER İKLİMİ DE ISITIYOR: KARA KARBONUN YÜZDE 16’SI KADAR ETKİ
Son Güncelleme: 5 Mayıs 2026 – 17:30
Nature Climate Change dergisinde yayımlanan çığır açıcı bir çalışma, atmosferdeki mikro ve nanoplastik parçacıkların (MNP) iklim üzerinde daha önce fark edilmeyen bir ısıtma etkisi yarattığını belgeledi. Fudan Üniversitesi öncülüğündeki uluslararası ekibin araştırması, plastik kirliliğinin sadece okyanusları ve toprağı değil, doğrudan soluduğumuz havayı ve küresel ısınma dengelerini de bozduğunu gösteriyor.
Güneş Işığını Absorbe Eden “Renkli” Tehdit
Araştırmacılar, deneysel optik ölçümler ve radyatif transfer modelleri kullanarak bu minik plastiklerin güneş ışığıyla olan etkileşimini inceledi. Elde edilen verilere göre, özellikle renkli plastik parçacıkların ışık emme kapasitesi, temiz plastiklere oranla tam 74,8 kat daha yüksek. Atmosferde metreküp başına ortalama 4,18 parça yoğunluğuna ulaşan bu kirlilik, güneş enerjisinin uzaya geri dönmesini engelleyerek atmosferi ısıtan bir kalkan gibi davranıyor.
Kara Karbonla Yarışan Isıtma Gücü
Modelleme sonuçları, mikroplastiklerin yarattığı doğrudan radyatif zorlama değerinin metrekare başına 0,039 watt olduğunu ortaya koydu. Bu değer, iklim değişikliğinde kritik rol oynayan kara karbonun (is) ısıtma gücünün yaklaşık yüzde 16,2’sine denk gelerek bilim dünyasını şaşırttı. Özellikle Kuzey Pasifik Subtropikal Girdabı üzerindeki bölgesel etkilerde, plastiklerin ısıtma gücü kara karbonun 4,7 katına kadar çıkabiliyor. Çalışma ayrıca, bu plastiklerin atmosferde zamanla yaşlanmasının optik özelliklerini ve ısıtma kapasitelerini önemli ölçüde değiştirmediğini de kanıtladı.
İklim Modellerinde Yeni Bir Dönem
Bugüne kadar iklim modellerinde büyük ölçüde göz ardı edilen bu faktör, plastik kirliliğinin ekolojik bir felaket olmanın ötesinde, iklimsel bir kriz olduğunu gösteriyor. Uzmanlar, küresel ısınma tahminlerinin doğruluğu için artık atmosferdeki mikroplastik yoğunluğunun da denkleme dahil edilmesi gerektiğini vurguluyor.
Kaynak: Evrim Ağacı