HAMİLELİKTE GİYİLEBİLİR ULTRASON DEVRİMİ GELİYOR
Son Güncelleme: 31 Mayıs 2026 – 22:12
Bilim İnsanları, Hamilelik Takibini Baştan Aşağı Değiştirebilecek Yeni Bir Giyilebilir Ultrason Yaması Geliştirdi: UPatch Adı Verilen Cihaz, Anne Adayının Karnına Yapıştırılarak Bebeğin Sağlık Durumunu Saatler Boyunca Otomatik Olarak İzleyebiliyor
Tıp ve teknoloji dünyası, anne ve bebek sağlığını koruma yolunda devrim niteliğinde bir yeniliğe sahne oluyor. Bilim insanları, geleneksel hamilelik takibi yöntemlerini bütünüyle değiştirebilecek esnek ve giyilebilir bir ultrason yaması geliştirdi. “UPatch” adı verilen bu yenilikçi tıbbi cihaz, anne adayının karın bölgesine doğrudan yapıştırılıyor ve rahimdeki bebeğin genel sağlık durumunu saatler boyunca hiçbir insan müdahalesine gerek duymadan otomatik olarak gözlemleyebiliyor. Geliştirilen bu ileri tıp teknolojisinin, özellikle yüksek riskli gebelik kategorisinde yer alan anne adaylarında olası komplikasyonları çok daha önceden tespit ederek hekimlere hayati bir erken uyarı avantajı sağlayabileceği belirtiliyor.
Eller Serbest Ultrason Takibi Ve Yapay Zekayla Ölçüm Detayları
Tıbbi bir görüntüleme yöntemi olarak ultrason, 1950’li yıllardan bu yana hamilelik süreçlerinin izlenmesindeki en temel ve en güçlü araçlardan biri olma özelliğini koruyor. Ancak günümüzde uygulanan geleneksel ultrason taramalarının gerçekleştirilebilmesi için mutlaka elle tutulan bir prob cihazına ve bu cihazı hatasız kullanabilecek eğitimli bir uzman personele ihtiyaç duyuluyor. California San Diego Üniversitesi, Stanford ve Oxford gibi dünyanın en saygın akademik kurumlarında görev yapan bilim insanları tarafından ortaklaşa geliştirilen UPatch ise bu zahmetli süreci tamamen eller serbest ve uzun süreli bir yapıya kavuşturmayı amaçlıyor. Anne karnına yerleştirilen bu esnek yama, dokulara yüksek frekanslı ses dalgaları gönderiyor ve rahim içinden geri gelen yankıları özel bir yazılım altyapısıyla anlık olarak analiz ediyor.
Gelişmiş cihaz, anne karnındaki bebeğin damarlarında akan kırmızı kan hücrelerinden gelen hassas sinyalleri net bir şekilde okuma yeteneğine sahip bulunuyor. Bu teknolojik yetenek sayesinde bebeğin baş çevresi, karın genişliği ve uyluk kemiği uzunluğu gibi kritik anatomik ölçümleri otomatik olarak yapılabiliyor. Elde edilen tüm bu morfolojik veriler bir araya getirilerek, bebeğin rahim içindeki tahmini ağırlığı da yazılım tarafından milimetrik olarak hesaplanabiliyor.

Saatlerce Kesintisiz İzleme Ve Hayat Kurtaran Preeklampsi Uyarısı
UPatch projesinin tıp dünyasında bu denli büyük bir yankı uyandırmasının en temel nedeni, başında sürekli olarak eğitimli bir ultrason uzmanı beklemeden saatlerce bağımsız bir şekilde çalışabilmesi olarak öne çıkıyor. Cihaz mevcut prototip aşamasında büyük bir güç ünitesine bağlı olarak çalıştığı ve anne adayı yürüdüğünde ya da yoğun hareket ettiğinde sinyal kalitesi düştüğü için henüz tam mobil olarak kullanılamıyor. Buna rağmen hastanın yatakta uzandığı anlarda ya da standart klinik ortamlarında saatler boyunca kesintisiz veri akışı sağlayabilmesi bile tıp literatüründe çok büyük bir aşama olarak kabul ediliyor.
Araştırma ekibi, geliştirdikleri bu sistemi ilk etapta klinik ortamda tam 62 hamilelik vakası üzerinde detaylıca test etti. Elde edilen ilk laboratuvar sonuçlarına göre UPatch, hastanelerde kullanılan mevcut devasa ultrason cihazlarıyla tamamen benzer ve tutarlı bir performans sergiledi. Hatta gerçekleştirilen bu test süreçlerindeki kritik bir vakada cihaz, anne karnındaki bebeğe giden kan akışında ani ve tehlikeli bir dalgalanma tespit etti. Yapılan detaylı hekim incelemesinde bu uyarının, hem anne adayı hem de bebek için ölümcül riskler barındıran ve halk arasında gebelik zehirlenmesi olarak bilinen “preeklampsi” tablosuna işaret ettiği anlaşıldı. Bu hayati erken uyarı sayesinde anne adayı derhal yoğun gözetim altına alındı ve tespitten tam 4 gün sonra bebek sezaryen operasyonuyla sağlıklı bir şekilde dünyaya getirildi. Proje yöneticileri, yaşanan bu somut örneğin cihazın riskli gebeliklerde nasıl hayat kurtarıcı bir erken uyarı mekanizmasına dönüşebileceğini net bir şekilde kanıtladığını vurguluyor.
Uzman Eksikliği Yaşanan Bölgeler Ve Geleceğin Doğum Öncesi Takibi
Özellikle yüksek riskli gebelik süreçlerinde anne adaylarının haftada birkaç kez hastaneye giderek ultrason kontrolünden geçmesi gerekiyor ancak bu taramaların her biri ciddi zaman alıyor ve yetişmiş uzman personel bütçesi gerektiriyor. UPatch, sağlık sisteminin üzerindeki bu yoğun iş yükünü ciddi oranda hafifleterek gebelerin saatler boyunca hastane konforunda kesintisiz izlenmesini tek başına mümkün kılmayı hedefliyor. Araştırmanın ikinci genişletilmiş fazında cihaz; preeklampsi, gebelik diyabeti, kronik hipertansiyon ve bebekte gelişim geriliği gibi ciddi tıbbi riskler taşıyan 52 hamile kadın üzerinde 1 ila 6 saat boyunca kesintisiz olarak denendi.
Giyilebilir yama teknolojisi, göbek kordonundaki kan akış hızı ile bebeğin beyin damarlarındaki kan akış dengesini anlık olarak kıyaslayabilecek çok yönlü tıbbi veriler üretebiliyor. Bu sayede kadın doğum uzmanları, gebelik esnasında yaşanabilecek anlık zararsız dalgalanmalar ile hayati risk taşıyan ve acil müdahale gerektiren gerçek kronik sorunları birbirinden kolayca ayırt edebilecek. Geliştirici bilim insanlarına göre UPatch, klasik ultrason cihazlarının yerini tamamen almak için değil, onları klinik ortamda desteklemek ve tamamlamak amacıyla üretiliyor. Teknolojinin gelecekte daha da küçültülerek tamamen taşınabilir hale getirilmesi ve yaygınlaşması durumunda, özellikle uzman doktor eksikliği yaşanan kırsal veya mahrumiyet bölgelerinde doğum öncesi takip altyapısı muazzam bir güç kazanmış olacak.
Kaynak: Hürriyet

