HIV Tedavisinde Umut Veren Gelişme: Kemik İliği Nakli HIV’i Yok Etti
Son Güncelleme: 14 Nisan 2026 – 18:02
HIV ile yaşayan bir erkek hasta, kardeşinden yapılan kemik iliği naklinin ardından hastalığın etkilerinden işlevsel olarak kurtuldu.
Kardeşten Yapılan Nakille Gelen Tarihi Remisyon
Norveç’te 63 yaşındaki HIV pozitif bir hastanın, kemik iliği nakli sonrasında hastalığı “fonksiyonel olarak” kontrol altına aldığı açıklandı. Scientific American kaynaklı bilgilere göre hastaya, HIV-1’e karşı doğal direnç sağlayan nadir bir genetik mutasyona sahip kardeşinden kemik iliği nakledildi.
Bu mutasyon “CCR5Δ32” olarak biliniyor ve iki kopyaya sahip kişilerde HIV’in hücrelere girişini sağlayan CCR5 proteini neredeyse hiç oluşmuyor. Nature Microbiology’de yayımlanan çalışmada, nakil sonrası donör kök hücrelerinin hastanın kemik iliğinde büyük ölçüde baskın hale geldiği belirtildi.
Tedaviden sonraki süreçte hastanın bağışıklık sistemi yeniden güçlendi; bir yıl içinde T hücre sayıları belirgin şekilde arttı. İki yıl sonra ise ART tedavisi kesilmesine rağmen kan, bağırsak dokusu ve kemik iliğinde HIV izine rastlanmadı.
Riskler, Sınırlamalar ve Bilim İnsanlarının Uyarıları
Uzmanlar, bu sonucun HIV tedavisi için doğrudan uygulanabilir bir yöntem olmadığını özellikle vurguluyor. Çünkü kemik iliği nakli; ciddi enfeksiyon riski, bağışıklık sisteminin donör hücrelere saldırması (GVHD) ve ölüm gibi yüksek riskler taşıyor.
Daha önce New York, Londra ve Düsseldorf gibi şehirlerde benzer “remisyon” vakaları görülse de, bu hastalar genellikle HIV dışında lösemi gibi ağır hastalıklar nedeniyle zaten nakil almak zorundaydı.
Araştırmayı yürüten bilim insanları, yöntemin yalnızca ek ciddi hastalıkları olan hastalar için uygun olabileceğini belirtiyor. Ayrıca CCR5Δ32 mutasyonuna sahip donörlerin her zaman gerekli olmadığını, bazı vakalarda farklı mekanizmalarla da HIV baskılanmasının mümkün olabileceği ifade ediliyor.
Çalışmacılardan Björn-Erik Ole Jensen ise özellikle kardeşten yapılan nakillerin başarı ihtimalini artırabileceğini, ancak sürecin tüm biyolojik mekanizmalarının hâlâ tam olarak anlaşılmadığını söylüyor.
Kaynak Kardeş Haber:https://dumendenhaber.com.tr/2026/04/14/hiv-tedavisinde-umut-veren-gelisme-kemik-iligi-nakli-hivi-yok-etti/