Turizm Sektöründe Tarihi Emsal Karar: Danıştay “Tek Bilet” Dayatmasına Dur Dedi!

Türkiye’nin en çok ziyaret edilen antik kenti Efes’te turizmciler ile kamu idaresini karşı karşıya getiren bilet krizi, yargıdan dönerek sektör lehine sonuçlandı. Turizmdays’in aktardığı gelişmelere göre; Türkiye Seyahat Acentaları Birliği’nin (TÜRSAB), Kültür ve Turizm Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Merkez Müdürlüğü (DÖSİMM) aleyhine açtığı davada, Danıştay 10. Dairesi tartışmalı “tek bilet” sistemi hakkında yürütmeyi durdurma kararı verdi. Uzmanlar bu kararın, turizmde özel sektöre sağlanan “dolaylı ziyaretçi garantisi” uygulamalarına karşı çok güçlü bir hukuki emsal teşkil ettiğini belirtiyor.

Kültür turizminin rekabetçiliğini ve acentelerin ticari hareket alanını doğrudan etkileyen dava süreci, Bakanlığın Efes Örenyeri gişelerinde uygulamaya koyduğu yeni biletleme stratejileri üzerine başlamıştı. TÜRSAB’ın mahkemeye taşıdığı itiraz dosyasında; yabancı turistler için örenyeri giriş ücretlerinin döviz bazlı olarak (euro/dolar) fahiş şekilde belirlenmesi, elektronik rehberlik sistemi ücret tarifesi ve en önemlisi “Efes Örenyeri bileti ile özel bir işletme tarafından yönetilen Dijital Deneyim Müzesi biletinin mecburi olarak birleştirilmesi” (tek bilet dayatması) gibi uygulamaların iptali talep ediliyordu.

“Mülkiyet Hakkına” ve “Rekabet Kurallarına” Aykırı

Danıştay 10. Dairesi, tarafların argümanlarını inceledikten sonra özellikle turizm pazarındaki serbest rekabeti zedeleyen bilet birleştirme uygulamasına odaklanarak yürütmeyi durdurma kararına imza attı. Mahkemenin açıkladığı gerekçeli kararda, destinasyon yönetimi ve kamu hukuku açısından son derece çarpıcı iki temel tespite yer verildi:

• Ziyaret Edilmeyen Müzenin Peşin Ücreti: Kararda, yabancı ziyaretçilerden henüz gitmedikleri, belki de ilgi alanlarına girmediği için hiç ziyaret etmeyecekleri özel bir müze için girişte zorunlu ve peşin bir bilet ücreti kesilmesinin evrensel “mülkiyet hakkına” açıkça aykırı olduğu vurgulandı.
• Dolaylı Ziyaretçi Garantisi Krizi: En dikkat çekici hukuki tespit ise, devletin ana örenyeri (Efes) üzerinden, alandaki özel bir işletmeye (Dijital Deneyim Müzesi) mecburi müşteri yönlendirerek “dolaylı yoldan ziyaretçi garantisi” sağlaması oldu. Mahkeme, bu durumun mevcut turizm ve rekabet mevzuatlarına temelden aykırılık teşkil ettiğine hükmetti.

Acenteler İçin “Ticari Serbesti” Dönüşü

Alınan bu yürütmeyi durdurma kararıyla birlikte, seyahat acentelerinin maliyet planlamalarını altüst eden ve turistlerin tepkisini çeken “Efes’e girişte Dijital Deneyim Müzesi bileti alma zorunluluğu” resmen ortadan kalkmış oldu. Kararın hemen ardından TÜRSAB merkezinden yapılan resmi açıklamada; sektör temsilcilerinin ve acentelerin ticari faaliyetlerini daraltan, destinasyon pazarlamasını zorlaştıran her türlü tekelci ve dayatmacı uygulamaya karşı hukuki mücadelenin aynı kararlılıkla sürdürüleceğinin altı çizildi.

Editör Notu: Bu içerik, toplumu bilgilendirme amacıyla akademik bir çalışma kapsamında yeniden derlenmiştir.
Kaynak:https://www.turizmdays.com/news/tursab-dava-acti-tek-bilet-uygulamasi-durdu-32062